Hartfalen

Informatiefolder voor patiënten die zijn opgenomen in verband met hartfalen  

Inleiding
In verband met hartfalen bent u opgenomen op de afdeling cardiologie van Bronovo. Deze folder licht toe wat hartfalen inhoudt, hoe dit wordt behandeld en welke regels u in acht moet nemen. 

Wat is hartfalen?
Hartfalen (Decompensatio Cordis) is een aandoening die ontstaat door een verminderde pompfunctie van het hart. Omdat het hart minder pompt kunnen voedingsstoffen en zuurstof de rest van het lichaam niet goed bereiken en werken de organen als gevolg daarvan ook niet optimaal.

Wat zijn de meest voorkomende klachten?

1. Vermoeidheid.
   Het hart pompt steeds minder bloed naar de spieren waardoor ze steeds minder zuurstof en  voedingsstoffen krijgen. Spieren hebben zuurstof en voedingsstoffen nodig om goed te kunnen werken.
2. Gebrek aan concentratievermogen.
   De hersenen krijgen minder zuurstof, waardoor het kan voorkomen dat u zich minder kan concentreren of vergeetachtig wordt.
3. Kortademigheid.
   Door ophoping van vocht in de longen wordt u kortademig. U heeft hier waarschijnlijk meer last van als u zich inspant.
4. Een opgeblazen gevoel en minder eetlust.
   Er hoopt zich vocht op in de buik, lever en darmen.
5. Dikke (oedemateuse) benen.
   Door ophoping van vocht.
6. Gewichtstoename.
   Afvalstoffen en overtollig vocht kunnen het lichaam minder goed verlaten (dit gebeurt normaal o.a. door urine en uitademing). Daardoor blijft het vocht achter op plaatsen in het lichaam waar dit normaal gesproken niet hoort.

De behandeling
Uw cardioloog zal u medicijnen voorschrijven die ervoor zorgen dat de klachten zullen verdwijnen. De medicijnen zijn onder te verdelen in een aantal groepen:

• Plasmiddelen:
  Deze zorgen ervoor dat overtollig vocht wordt afgevoerd. Een aantal veel voorgeschreven medicijnen is: Lasix, Burinex (al dan niet in combinatie met Aldactone). Soms kan het nodig zijn om deze medicijnen direct, via een injectie, in de bloedbaan te brengen (intraveneus).
• Vaatverwijdende middelen:
  Deze zorgen ervoor dat het hart het bloed makkelijker weg kan pompen. Een aantal veel voorgeschreven middelen is: Capoten, Renitec, Tritace en Coversyl.
• Bèta-blokkers:
  Deze zorgen ervoor dat de hartslag vertraagt waardoor het hart zich beter met bloed kan vullen. Hierdoor kan het hart efficiënter pompen. Een aantal veel voorgeschreven middelen is: Selokeen, Eucardic en Bisobloc.
• Hartspierversterkende medicijnen:
  Deze zorgen ervoor dat de hartspier krachtiger kan samen trekken. Het middel dat u kan worden gegeven is Digoxine. Daarnaast kan het zijn dat u zuurstof krijgt in verband met de benauwdheid.

Verder zal de verpleegkundige u uitleg geven over de leefregels en beperkingen die hartfalen met zich meebrengt.
Door de leefregels op te volgen kunt u er voor zorgen dat uw hart zo min mogelijk overbelast wordt.  

De leefregels gelden voor uw verblijf hier én thuis.
De leefregels:

• Neem uw medicijnen op tijd in en sla ze nooit over.
• Stop nooit zelf uw medicijnen maar doe dit in overleg met uw arts.
• U mag niet meer drinken dan 1500 ml. per dag (het hart heeft het al moeilijk en door veel te drinken belast u het hart extra).
• Beperk de hoeveelheid zout die u gebruikt. Normaal gebruikt u ongeveer 9 gram zout per dag. U moet zich vanaf nu proberen te beperken tot 3-5 gram zout per dag. Zout houdt vocht vast en hoe meer zout u in het lichaam heeft des te meer vocht kan er worden vastgehouden.
• Rook niet.
• Bespreek met uw cardioloog of u af en toe alcohol mag gebruiken.
• Weeg uzelf iedere dag. Als u in 2 á 3 dagen 1 of meer kg. aankomt, dan kan dat er op duiden dat u weer vocht vasthoudt.
• Meldt toenemende kortademigheid. Dit kan erop duiden dat u vocht vasthoudt.
• Vindt een goede balans tussen rust en beweging. Overleg dit met uw cardioloog.

Ontslag
Als uw klachten sterk verminderd of helemaal verdwenen zijn, kunt u in principe weer naar huis. Voor dat u werkelijk uit het ziekenhuis ontslagen wordt, komt de arts bij u langs voor een ontslaggesprek waarin afspraken worden gemaakt (bijv. over nacontrole en medicijnen).
Om de kans op herhaling van de klachten zo klein mogelijk te houden is het erg belangrijk om de leefregels ook thuis na te leven.

Tot slot
Als u nog vragen heeft, aarzel dan niet om ze te stellen aan de behandelend arts of aan de verpleegkundige.
Meer informatie kunt u vinden in de brochure "Hartfalen" en in het boekje "De meest gestelde vragen over hartfalen" van de Nederlandse Hartstichting. Deze informatie is te verkrijgen op de polikliniek cardiologie en bij het Bureau Voorlichting en Documentatie in de Centrale Hal.